Stations Of The Cross (Kreuzweg) – Dietrich Brüggemann

Kreuzweg 7-2

Η καταπίεση της οικογένειας μπορεί να πάρει πολλές μορφές, η ζημιά όμως που προκαλεί είναι ίδια σε κάθε περίπτωση, μικρή ή μεγάλη. Το πώς θα μετουσιωθεί η οικογενειακή καταπίεση είναι προϊόν των υποκειμενικών εμπειριών των μελών της. Η πτυχή που επιλέγει να παρουσιάσει η Dietrich Brüggemann στο φιλμ της, είναι εκείνη του αυταρχισμού μέσω της επιβολής των θρησκευτικών πεποιθήσεων, στη δεκατετράχρονη Μαρία (Lea van Acken, στην πρώτη της ταινία).

Ο θρησκευτικός φανατισμός τον 21ο αιώνα είναι κάθε άλλο παρά σπάνιο φαινόμενο. Σε μία κοινωνία-πρότυπο, όπως η γερμανική, όπου η ανοχή στο διαφορετικό και η σύμπνοια είναι -θεωρητικά- η νόρμα, μια οικογένεια ζει κάτω από τους δικούς της κανόνες. Στη δική τους ενορία βρίσκονται οι πραγματικοί χριστιανοί, που τηρούν τις παραδόσεις, και δε συμμετέχουν σε «μοντέρνες» λειτουργίες, όπως όλοι οι υπόλοιποι. Στην εναρκτήρια σκηνή, όπου παρακολουθούμε την κατήχηση της μικρής Μαρίας και άλλων συνομηλίκων της, πληροφορούμαστε για όλα τα χαρακτηριστικά αυτής της ιδιότυπης ενορίας «πραγματικών» χριστιανών: καθετί που προκαλεί ευχαρίστηση είναι κακό, και η αντίσταση σε αυτά είναι το καθήκον τους. Γιατί έτσι εξαγνίζεται η καρδιά τους, δηλαδή το πεδίο της μάχης, όπου δέχονται την επίθεση από το «κακό». Αλλά ως «πολεμιστές της αδελφικής αγάπης» (sic), οφείλουν να αντισταθούν.

Η Μαρία πιστεύει απόλυτα στη θρησκεία της. Μάλιστα, έχει φτάσει στο βαθμό της ταύτισης με ένα φαντασιακό εαυτό της, οποίος μπορεί πραγματικά να εξαγνιστεί, και να ενωθεί με το Θεό. Η παραμικρή ευχαρίστηση (ακόμα και η θέρμη ενός μπουφάν) είναι αμαρτία. Η κατανάλωση τροφής είναι αμαρτία. Η ίδια της η ζωή, εν τέλει, είναι μια διαρκής αμαρτία. Η αφαίρεση καθετί ανθρώπινου από την καθημερινότητά της συντελείται σταδιακά, μια διαδικασία που δεν αποκόπτεται, αλλά αντιθέτως επισπεύδεται, από τους γονείς της, και κυρίως από τη μητέρα της. Ως πραγματική χριστιανή πλημμυρισμένη από «αγάπη», καταφέρνει να εκμηδενίσει την αυτοπεποίθηση και την αυτοεκτίμηση της κόρης της, η οποία καταλήγει να απεχθάνεται την ίδια της την ύπαρξη (και για αυτό το λόγο), ζώντας με ακατάπαυστο άγχος και φόβο.

Οι βαθιές συντηρητικές ρίζες που εντυπώνονται στην ταινία, δε θα πρέπει να ερμηνευθούν ως αποκλειστικά γερμανικές. Είναι συμπεριφορές που εντοπίζονται σε κάθε κοινωνία με αυταρχικά και ολοκληρωτικά αντανακλαστικά, αλλά και σε κοινωνίες που οι προκαταλήψεις υπερνικούν την πραγματικότητα. Αρκεί να σκεφτεί κανείς τους «δικούς μας» υπερορθόδοξους, και όλα όσα συμβαίνουν σε περιπτώσεις «προσβολής των θείων», αλλά δυστυχώς όχι μόνο αυτούς.

Η σκηνοθεσία της Brüggemann μπορεί φαινομενικά να είναι τρομερά απλή, όμως με μια δεύτερη σκέψη προκύπτει πολύ έξυπνη: μέσω της κινηματογραφικής γλώσσας υπογραμμίζει όλα τα χαρακτηριστικά την ηρώων της ταινίας, που είναι παράλληλα τα χαρακτηριστικά της θρησκείας τους. Λιτή, υποτονική, αργή, αυστηρή, περιορισμένη. Ενώ, οδηγεί στο προδιαγεγραμμένο -κι αποκαρδιωτικά λυτρωτικό- τέλος προκαλώντας τον ειλικρινή και πηγαίο εκνευρισμό του θεατή, λόγω της θλίψης του για αυτό που συμβαίνει στην ηρωίδα, κάτι που θα μπορούσε πολύ εύκολα να είναι μια πραγματική ιστορία.

Οι 14 Σταθμοί του Σταυρού:

  1. Ο Ιησούς καταδικάζεται σε θάνατο.
  2. Ο Ιησούς σηκώνει το Σταυρό.
  3. Ο Ιησούς πέφτει για πρώτη φορά.
  4. Ο Ιησούς συναντά τη μητέρα του.
  5. Ο Σίμων ο Κυρηναίος βοηθά τον Ιησού να σηκώσει το Σταυρό.
  6. Η Αγία Βερονίκη σκουπίζει το πρόσωπο του Ιησού.
  7. Ο Ιησούς πέφτει για δεύτερη φορά.
  8. Ο Ιησούς συναντά της γυναίκες της Ιερουσαλήμ.
  9. Ο Ιησούς πέφτει για τρίτη φορά.
  10. Αφαιρούνται τα ενδύματα του Ιησού.
  11. Ο Ιησούς ανεβαίνει στο Σταυρό.
  12. Ο Ιησούς πεθαίνει στο Σταυρό.
  13. Κατεβαίνει το σώμα του Ιησού και τον αγκαλιάζει η μητέρα του.
  14. Το σώμα του Ιησού τοποθετείται σε τύμβο.

Κείμενο: Γιάννης Καντέα-Παπαδόπουλος

 

Μια σκέψη σχετικά μέ το “Stations Of The Cross (Kreuzweg) – Dietrich Brüggemann

Δώσε μας feedback

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s