ΕΙΚΟΝΑ ΚΑΙ ΧΡΟΝΟΣ : Andrei Tarkovsky 5Η & 6Η ΜΕΡΑ

Ημέρα 5η

Οι τελευταίες μέρες του φεστιβάλ περιελάμβαναν επαναλήψεις ταινιών καθώς και δύο ταινίες που προβάλλονταν για πρώτη φορά όπως «Τα Παιδικά Χρόνια του Ιβάν» και το «Stalker» αλλά και το ντοκιμαντέρ «Μια Μέρα του Αντρέι Αρσένοβιτς».

Την Δευτέρα η Ταινιοθήκη πρόβαλε σε επανάληψη το «Solaris» και «Andrey Rublyov» τα οποία είχαν ξαναπροβληθεί την 3η και 4η μέρα του φεστιβάλ. (Για την 3η και 4η μέρα βλέπε εδώ).

Ημέρα 6η

journée

Η έκτη μέρα του φεστιβάλ ξεκίνησε με το ντοκιμαντέρ «Μια μέρα του Αντρέι Αρσένεβιτς» σκηνοθετημένο από τον  Chris Marker. Εστιασμένο στα γυρίσματα της τελευταίας του ταινίας «Η Θυσία», στις τελευταίες του μέρες στο νοσοκομείο και σε στιγμές με την οικογένεια του. Το ντοκιμαντέρ ξεκίνησε μετά από την επιθυμία του ίδιου του Andrei Tarkovsky να καταγράψει τα γυρίσματα της τελευταίας του ταινίας.

Στην συνέχεια οι προβολές περιλάμβαναν την πρώτη του μεγάλου μήκους ταινία «Τα Παιδικά Χρόνια του Ιβάν» και το «Stalker».

 


Τα παιδικά Χρόνια του Ιβάν (1962)

f47eccf6dcb3fc9ffb3b56ed04d891db

Tα Παιδικά Χρόνια του Ιβάν ήταν η πρώτη ταινία που σκηνοθέτησε μετά την διπλωματική του ταινία «Το Βιολί και ο Οδοστρωτήρας». Τα γυρίσματα της ταινίας είχαν μείνει ημιτελής μέχρι που προτάθηκε στον Α.Tarkovsky να αναλάβει την ολοκλήρωση της. Εκείνος δέχτηκε με την προϋπόθεση να τη γυρίσει με δικούς του όρους.

Στην Ρωσία του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, ο Ivan ένα δωδεκάχρονο ορφανό αγόρι βρίσκεται σε μια εμπόλεμη ζώνη μεταξύ Ρωσίας και Ναζιστικής Γερμανίας. Είναι ένα αγόρι που παρόλο το νεαρό της ηλικίας του είναι ανεξάρτητος και τετραπέρατος, όπως χαρακτηριστικά λέει και εκείνος «Εγώ είμαι το αφεντικό του εαυτού μου». Θα τρυπώσει στο στρατόπεδο έτοιμος να μπλεχτεί στο πεδίο της μάχης. Παρόλη την προσπάθεια των ανθυπολοχαγών να τον αποτρέψουν και να τον στείλουν για στρατιωτική εκπαίδευση, θα πάρει το όπλο στο χέρι και θα πάει στο πλευρό των αντιστασιακών κατά των Ναζί.

Τα Παιδικά Χρόνια του Ιβάν μόνο παιδικά δεν ήταν. Ήταν πιο ώριμος και πολύ πιο μεγάλος από τα δώδεκα του χρόνια. Μεγαλωμένος μόνος, ήταν άγριο θεριό και δεν τα έβαζε με τίποτα κάτω. Όλοι του συμπεριφέρονταν λες και ήταν μεγάλος άνθρωπος και στο τέλος εγκατέλειψαν κάθε προσπάθεια για να τον εμποδίσουν να κάνει το δικό του. Παρότι παιδί, η ζωή του ήταν διχασμένη μεταξύ πραγματικότητας και ονείρου. Ώριμος και μάχιμος στην πραγματικότητα και ανέμελο παιδί στα όνειρα του. Ο κόσμος των ονείρων γεμάτος έρωτες και ξεγνοιασιά, εκεί που έτρεχε στα νερά και έπαιζε με άλλα παιδιά πάντα μαζί με την αγαπημένη του μητέρα. Σε αντίθεση με την «μαύρη» πραγματικότητα στη οποία βρίσκεται βουτηγμένος στην οργή και στην ανάγκη να εκδικηθεί τους Ναζί για τον θάνατο των γονιών του.

Άλλωστε αυτό το στοιχείο είναι που γοήτευσε και τον ίδιο τον A.Tarkovsky στην ιστορία:  «Κάτι ακόμα με συγκίνησε βαθιά: η προσωπικότητα του αγοριού. Μου φάνηκε αμέσως ότι ήταν κατεστραμμένο, ότι ο πόλεμος είχε μετατοπίσει τον άξονά του. Από τη ζωή του είχε χαθεί ανεπανόρθωτα κάτι ανυπολόγιστο, κάθε τι που χαρακτηρίζει την παιδική ηλικία.»

Μια γλυκόπικρη ιστορία, με χιούμορ και περιπέτεια η οποία κέρδισε τον Χρυσό Λέοντα στο φεστιβάλ της Βενετίας το 1962.


Stalker (1979)

b3771f92ed5daf80d3b75cb38346e365

Το «Stalker» είναι η ταινία που χρειάστηκε να την γυρίσει δύο φορές. Σε δήλωση του είχε ισχυριστεί ότι το φιλμ είχε τεχνικό πρόβλημα και μετέπειτα ότι καταστράφηκε. Κανείς δεν ξέρει τι πραγματικά συνέβη και τη γύρισε δεύτερη φορά. Ο,τι και να είναι πάντως, είναι άλλη μια τρισμέγιστη ταινία που κατέχει μια ξεχωριστή θέση σε αυτή την σπουδαία φιλμογραφία.

Η λέξη Stalker εμπεριέχει μέσα της μια αντίφαση. Η λέξη προέρχεται από το αγγλικό ρήμα «stalk», και «Stalker» είναι αυτός που ενεδρεύει, περπατά προσεκτικά παρακολουθώντας το θήραμα του, αλλά ταυτόχρονα σημαίνει και εκείνος που περπατά περήφανος.

Εξαιτίας ενός κομήτη μια ολόκληρη περιοχή έχει ανακηρυχτεί απαγορευμένη, γνωστή ως «Ζώνη». Η Ζώνη έχει μεταφυσικές ιδιότητες, και είναι γεμάτη κινδύνους. Όσοι καταφέρουν να μπουν σε αυτή και να επιβιώσουν φτάνουν υπό την καθοδήγηση του Stalker στο Δωμάτιο. Εκεί είναι το μέρος που πραγματοποιούνται όλες τους οι μύχιες επιθυμίες. Για αυτό τον λόγο η περιοχή έχει αποκλειστεί και φυλάσσεται νυχθημερόν από την αστυνομία. Ένας άντρας Stalker θα αναλάβει να περάσει στη Ζώνη έναν συγγραφέα και έναν φυσικό, οι οποίοι θέλουν να φτάσουν ως το Δωμάτιο. Σε μια αποστολή ζωής και θανάτου, θα έρθουν αντιμέτωποι με τις ενδόμυχες σκέψεις τους, τις κατακερματισμένες προσωπικότητες τους, και τις φιλοδοξίες τους. Παρόλη τη δύσκολη διαδρομή, και τις αναπάντεχες δοκιμασίες, κανένας από τους τρείς άντρες δεν θα μπει μέσα στο Δωμάτιο. Θα γυρίσουν πίσω, εκεί από όπου ξεκίνησαν, στις ανιαρές και δυσβάσταχτες ζωές τους.

Μια ταινία αριστούργημα, εφάμιλλη του ταλέντου του, στην οποία όπως και στην «Νοσταλγία» υπάρχουν ποιήματα του πατέρα του Arseny Tarkovsky. Γυρισμένη στην Εσθονία σε ένα πραγματικό τοπίο ερειπίων και εγκαταλελειμμένων εργοστασίων. Μια άσκηση χρώματος και φωτός, τα οποία «δένουν» την αφήγηση και την συνοχή της ταινίας. Είναι χωρισμένη όπως και άλλες του σε δύο μέρη που εξυπηρετούν την δράση και την χρονική αλληλουχία. Κάτι που χαρακτηριστικά ανέφερε και ο ίδιος: «Έκρινα σημαντικό να τηρεί αυτή η ταινία τις τρεις ενότητες – χώρου, χρόνου και δράσης. Ενώ στον Καθρέφτη με ενδιέφερε να έχω πολλά πλάνα με επίκαιρα, με όνειρα και με ελπίδα, με εικασίες και αναπόληση, στο Στάλκερ δεν ήθελα να υπάρχει καμία χρονική απόσταση ανάμεσα στα πλάνα. Ήθελα να φανεί ο χρόνος, το πέρασμά του, ήθελα να υπάρχουν τα ίχνη του σε κάθε πλάνο, να υπάρχει αδιάκοπη συνέχεια της δράσης, να μη μετατοπίζεται ο χρόνος από πλάνο σε πλάνο, να μη λειτουργεί το πλάνο σαν μηχανισμός επιλογής και δραματουργικής οργάνωσης του υλικού – ήθελα δηλαδή να φαίνεται σαν να είχε γίνει όλη η ταινία σε μια λήψη. Αυτή η απλή και ασκητική προσέγγιση παρέχει άπειρες δυνατότητες.»

Όπως επισήμανε και ο σκηνοθέτης Πέτρος Σεβαστίκογλου (Electra), ο οποίος προλόγιζε την ταινία, ο δρόμος προς το Δωμάτιο είναι ο δρόμος προς την αυτογνωσία.

Θα έλεγε κανείς ότι είναι μια άλλη Ιθάκη για την οποία ο δρόμος είναι γεμάτος κινδύνους και εκπλήξεις. Είναι η διαδρομή που έχει σημασία και όχι ο προορισμός.

Κέρδισε το Οικουμενικό Βραβείο το φεστιβάλ των Καννών το 1980.

Κείμενο: Κωνσταντίνα Κερκελέ

Σήμερα η τελευταία μέρα του φεστιβάλ με τις ταινίες:

-«Το Βιολί και ο Οδοστρωτήρας»

-«Ο Καθρέφτης»

-«Σταλκερ»

 

Μια σκέψη σχετικά μέ το “ΕΙΚΟΝΑ ΚΑΙ ΧΡΟΝΟΣ : Andrei Tarkovsky 5Η & 6Η ΜΕΡΑ

Δώσε μας feedback

Συνδεθείτε για να δημοσιεύσετε το σχόλιο σας:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s